Kivi Kuşu

Genel Bakış

Kivi kuşu (Apteryx mantelli), Yeni Zelanda'ya özgü, uçamayan, gece aktif, tavuk büyüklüğünde benzersiz bir kuştur. Dünyada 5 kivi türü bulunmakta olup, hepsi Yeni Zelanda'nın endemik türleridir. Adını Maori dilinden alan kivi, Yeni Zelanda'nın ulusal sembolüdür ve Yeni Zelandalılara "Kivi" denmesinin nedenidir.

Kivi kuşları, evrimsel olarak kuşlardan çok memelilere benzeyen özelliklere sahiptir. Tüyleri kürk gibidir, vücut ısıları memelilere yakındır (38°C), kemik iliği dolu kemikleri vardır (çoğu kuşun kemikleri içi boştur) ve kuşlar arasında eşsiz olan burun delikleri gaga ucunda bulunur. Bu nedenle bilim insanları kiviyi "onursal memeli" olarak adlandırır.

Benzersiz Özellikler

Kivi, kuşlar aleminin en sıra dışı üyesidir. Kanatları o kadar küçülmüştür ki tüylerin altında gizlenmiştir - sadece 3 cm uzunluğundadır. Kuyrukları yoktur. Gaga ucundaki burun delikleri, toprak altındaki böcekleri ve solucanları koklayarak bulmalarını sağlar - bu özellik kuşlar arasında eşsizdir. Bıyık benzeri tüyleri (vibrissa) dokunma duyusunu güçlendirir.

Vücut büyüklüğüne oranla en büyük yumurtayı bırakan kuş kividir. Yumurta, annenin vücut ağırlığının %25'ine kadar ulaşabilir - bu oran insana uygulandığında yaklaşık 10 kg'lık bir bebek doğurmaya eşdeğerdir! Yumurta neredeyse tamamen sarıdan oluşur ve yavru kuluçkadan çıktığında tamamen tüylü ve bağımsızdır.

Gece Yaşamı ve Davranış

Kiviler tamamen gece aktif hayvanlardır. Gündüzleri kovuklarda, oyuklarda veya yoğun bitki örtüsü altında uyurlar. Gece çıkarak uzun gagalarını toprağa sokup böcek, solucan, larva ve düşmüş meyveleri ararlar. Görme duyuları zayıf olmasına rağmen, koku ve dokunma duyuları olağanüstü gelişmiştir.

Kiviler çift halinde yaşar ve ömür boyu eşlerine sadık kalırlar. Erkek kuluçkaya yatar ve bu süre 70-80 gün sürer - kuşlar arasında en uzun kuluçka sürelerinden biridir. Bölge savunmaları son derece agresiftir; güçlü bacakları ve keskin pençeleriyle hem birbirlerine hem de davetsiz misafirlere tekme atarlar.

Tehditler ve Koruma

Yeni Zelanda, milyonlarca yıl boyunca memelilerin olmadığı izole bir ada ekosistemiydi. İnsanların getirdiği köpek, kedi, gelincik, sıçan ve possum gibi yırtıcılar, savunmasız kivi popülasyonlarını devastate etti. Her hafta yaklaşık 20 yetişkin kivi bu yırtıcılar tarafından öldürülmektedir. Yavru kivilerin %95'i ilk 6 ayda yırtıcılara kurban gider.

Yeni Zelanda hükümeti, kiviyi korumak için kapsamlı programlar yürütmektedir. "Kiwi Recovery Programme" kapsamında yumurtalar doğadan toplanıp güvenli ortamlarda kuluçkaya yatırılır ve yavrular yeterli büyüklüğe ulaştıktan sonra doğaya bırakılır. Yırtıcılardan arındırılmış adalar, kivi için güvenli sığınaklar olarak kullanılmaktadır.

İlginç Bilgiler